Wie een familiale vennootschap leidt of zijn vermogen overdraagt aan de volgende generatie, ontkomt er niet aan: de Vlaamse fiscaliteit schuift op. Eind december 2025 werden de definitieve wijzigingen inzake schenk- en erfbelasting en registratierechten gepubliceerd. KBC licht hier de meest relevante veranderingen voor bestuurders en vermogende particulieren toe.
Singles en kinderlozen: nieuw fiscaal vangnet
Bent u single en hebt u geen kinderen, dan betalen uw erfgenamen — broers, zussen of anderen — doorgaans hoge successierechten, met tarieven tussen 25% en 55%. Vanaf 2026 kunt u 100.000 euro aan een verlaagd tarief nalaten aan één of meerdere personen die onder die hoge tarieven vallen. U moet dit uitdrukkelijk in een testament voorzien.
Het verlaagd tarief bedraagt 3% op de schijf van 0 tot 50.000 euro en 9% op de schijf van 50.000 tot 100.000 euro. Op het deel boven 100.000 euro gelden de normale tarieven.
Duidt u meerdere personen aan, dan verdeelt u het maximumbedrag van 100.000 euro naar verhouding tot het erfdeel van elkeen, tenzij u een andere verdeling bepaalt. Het verlaagd tarief wordt per begunstigde afzonderlijk berekend, maar het totaal mag de grens van 100.000 euro per nalatenschap niet overschrijden.
Voorbeeld: u duidt twee begunstigden aan die elk 50.000 euro krijgen. Zij worden elk belast op 50.000 euro aan 3%.
Vraagt u de singlevermindering aan in de aangifte nalatenschap.
Vriendenerfenis: tijdelijk venster definitief gesloten
Met de vriendenerfenis kon u sinds 2021 tot 15.000 euro nalaten aan verdere familie of niet-bloedverwanten aan het gunsttarief van 3%, in plaats van de gebruikelijke 25%.
Wie nog van dit voordeel wil genieten, moest daarvoor vóór 1 januari 2026 een testament opmaken — nieuwe testamenten met dit voordeel zijn niet langer mogelijk.
De vriendenerfenis kan niet worden gecombineerd met de singlevermindering. Het voordeel is beperkter (15.000 euro aan 3%), maar blijft bruikbaar voor wie niet in aanmerking komt voor de singlevermindering en toch een specifieke persoon fiscaal wil bevoordelen.
Langstlevende partner: vrijstelling omhoog
Als langstlevende partner had u recht op een vrijstelling voor het roerend erfdeel van 50.000 euro. Sinds 1 januari 2026 is die vrijstelling opgetrokken naar 75.000 euro.
Familiale vennootschappen: residentieel vastgoed valt buiten het gunstregime
Voor bestuurders van familiale vennootschappen is dit de meest ingrijpende wijziging van het pakket. Wie residentieel vastgoed in zijn vennootschap heeft, doet er goed aan zijn structuur tijdig te herbekijken.
Familiale vennootschappen en ondernemingen genieten onder bepaalde voorwaarden van een gunsttarief bij vererving of schenking van aandelen. De belangrijkste wijziging: residentieel vastgoed valt voortaan buiten dat gunstregime.
Concreet: heeft uw familiale vennootschap residentieel vastgoed in portefeuille — woningen, voor bewoning bestemde gebouwen of bouwgronden — dan valt dat deel van de aandelenwaarde voortaan buiten het gunstregime. Alleen het niet-residentiële gedeelte blijft fiscaal beschermd.
Er is één uitzondering. De uitsluiting geldt niet voor vennootschappen die minstens 75% van hun omzet halen uit activiteiten met betrekking tot residentieel vastgoed — zoals een bouwpromotor — én die in de drie jaar voorafgaand aan het overlijden of de schenking minstens één voltijds equivalent tewerkstellen.
Bespreek de gevolgen van deze verstrenging tijdig met uw notaris, externe raadgever of boekhouder.
“Wie residentieel vastgoed in zijn familiale vennootschap heeft, doet er goed aan zijn structuur te herbekijken.”
Enige gezinswoning: strengere voorwaarden voor gunsttarief
Om in aanmerking te komen voor het gunsttarief van 2% bij de aankoop van de enige gezinswoning, gelden vanaf 2026 strengere voorwaarden.
Alleen de verwerving van de volle eigendom door uitsluitend natuurlijke personen komt nog in aanmerking. Gesplitste aankopen vallen dus buiten het gunsttarief. Komen aankopen met een rechtspersoon als medeverkrijger niet langer in aanmerking.
Bovendien moet u uw hoofdverblijfplaats minstens één jaar ononderbroken in de aangekochte woning behouden.
Deze verstrenging geldt voor onderhandse verkoopovereenkomsten gesloten vanaf 1 januari 2026.
Wallonië en Brussel: ook daar beweegt het
Waals Gewest
In december 2024 kondigde de Waalse regering al aan hoe de successierechten worden aangepast. De details vindt u in het artikel “Wijzigingen Waalse successie- en schenkingsrechten” op de KBC Private Banking-website.
Brussels Hoofdstedelijk Gewest
Brussel trekt de zogenaamde ‘verdachte periode’ bij niet-geregistreerde schenkingen van roerende goederen — zoals bankgiften, dit zijn schenkingen via overschrijving zonder notariële akte — op van 3 naar 5 jaar, in navolging van het Vlaamse en Waalse Gewest. Deze verlengde periode geldt voor niet-geregistreerde schenkingen die plaatsvinden na 1 januari 2026. Meer informatie vindt u in het artikel “Verdachte periode ook in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest verlengd naar vijf jaar” op de KBC Private Banking-website.
| Maatregel | Van kracht vanaf |
|---|---|
| Singlevermindering erfbelasting | Overlijdens vanaf 1 januari 2026 |
| Einde nieuwe vriendenerfenis-testamenten | 1 januari 2026 |
| Verhoging vrijstelling langstlevende partner | 1 januari 2026 |
| Verstrenging gunstregime familiale vennootschappen | Authentieke akten vanaf 1 januari 2026 |
| Strengere voorwaarden gunsttarief verkooprecht | Onderhandse overeenkomsten vanaf 1 januari 2026 |
Wat verandert er voor u als bestuurder van een familiale vennootschap?
- Residentieel vastgoed (woningen, bouwgronden) in uw vennootschap valt voortaan buiten het fiscale gunstregime bij vererving of schenking van aandelen.
- De uitzondering geldt voor vennootschappen die minstens 75% van hun omzet halen uit residentieel vastgoed én minstens één voltijds equivalent tewerkstellen.
- Bespreek de impact op uw structuur tijdig met uw notaris, externe raadgever of boekhouder.
Fiscale wetgeving evolueert snel. De KBC-erfrechtgids biedt een helder overzicht van het nieuwe erfrecht — compact en vlot leesbaar, ook voor wie weinig tijd heeft. Vraag hem aan via kbc.be/private-banking. Of maak een afspraak met uw KBC-private banker of wealth manager via kbc.be/private-banking/afspraak.
Deze bijdrage kwam tot stand in samenwerking met kennispartner KBC Bank en Verzekering
